LTS: Trước thực trạng nhiều bãi rác trên cả nước đang quá tải, gây ô nhiễm môi trường và ảnh hưởng nghiêm trọng đến đời sống người dân, Tạp chí Người Đưa Tin triển khai loạt bài ghi nhận thực tế tại các "điểm nóng" rác thải.
Loạt bài sẽ phản ánh những bất cập trong việc thu gom, xử lý rác thải, những hệ lụy đối với môi trường, sức khỏe cộng đồng; đồng thời làm rõ các giải pháp, phương án mà chính quyền địa phương đang triển khai nhằm giảm ô nhiễm, xử lý quá tải và hướng tới phát triển bền vững.
Bãi rác Sầm Sơn "gồng mình" vì quá tải
Ngày 16/6, ghi nhận của phóng viên tại bãi rác Sầm Sơn cho thấy khối rác khổng lồ nằm sát sông Đơ đã chất cao như một quả đồi nhân tạo. Từ mặt đường lên đỉnh bãi có điểm cao hơn 10m, tương đương một ngôi nhà hơn hai tầng.
Xung quanh bãi rác là những thửa ruộng xen lẫn nhiều diện tích đất bỏ hoang. Người dân địa phương cho biết, nhiều khu vực không còn canh tác được do ảnh hưởng của ô nhiễm môi trường kéo dài.
Bãi rác Sầm Sơn quá tải với hơn 600.000 tấn rác tồn lưu.
Mỗi ngày, bãi rác vẫn tiếp nhận từ 130 đến 150 tấn rác thải sinh hoạt phát sinh từ các khu dân cư và hoạt động du lịch của thành phố biển. Trong khi đó, các hố chôn lấp đã đầy từ nhiều năm trước, khiến tình trạng quá tải ngày càng nghiêm trọng.
Sống cách bãi rác vài trăm mét, ông Nguyễn Văn T., người dân phường Sầm Sơn, cho biết, gia đình đã nhiều năm phải chịu cảnh ô nhiễm.
"Những ngày nắng nóng, đặc biệt khi có gió Tây Nam, mùi hôi từ bãi rác bốc lên rất khó chịu. Ruồi muỗi xuất hiện nhiều, cửa nhà hầu như phải đóng kín cả ngày. Người dân chúng tôi mong tình trạng này sớm được giải quyết dứt điểm", ông nói.
Bãi rác Sầm Sơn rộng 2,7ha, được đưa vào sử dụng từ năm 1997 với công suất thiết kế khoảng 25 tấn rác mỗi ngày. Phương thức xử lý chủ yếu là chôn lấp và phân hủy tự nhiên.
Tuy nhiên, cùng với tốc độ đô thị hóa nhanh và lượng khách du lịch tăng mạnh trong hơn một thập kỷ qua, lượng rác phát sinh đã vượt xa khả năng tiếp nhận của bãi rác. Hiện cả ba hố chôn lấp đều đã đầy, khối lượng rác tồn lưu ước tính khoảng 600.000 tấn.
Trước tình trạng ô nhiễm kéo dài, cuối tháng 1/2026, UBND tỉnh Thanh Hóa chấp thuận chủ trương đóng cửa bãi rác Sầm Sơn. Song chỉ sau hai tuần, do chưa tìm được đơn vị đủ năng lực tiếp nhận toàn bộ lượng rác phát sinh, tỉnh buộc phải cho phép mở cửa trở lại đến hết tháng 8/2026.
Song song với việc triển khai nhà máy xử lý rác thải ở phường Nam Sầm Sơn, dự án xử lý ô nhiễm bãi rác Sầm Sơn với tổng mức đầu tư hơn 200 tỷ đồng cũng đã được tỉnh Thanh Hóa chấp thuận.
Ông Lê Duy Hưng, Phó chủ tịch UBND phường Sầm Sơn, cho biết, việc tiếp tục sử dụng bãi rác là giải pháp bất khả kháng nhằm tránh nguy cơ ùn ứ rác thải trên địa bàn.
"Trong thời gian chờ nhà máy xử lý rác tại phường Nam Sầm Sơn hoàn thành và đưa vào vận hành, địa phương vẫn phải duy trì hoạt động của bãi rác để bảo đảm công tác thu gom, xử lý rác sinh hoạt hằng ngày", ông Hưng nói.
Cũng theo ông Hưng, ngoài việc chờ đợi nhà máy xử lý rác thải hoàn thành, dự án xử lý triệt để ô nhiễm bãi rác Sầm Sơn với tổng mức đầu tư hơn 200 tỷ đồng cũng chưa được thực hiện do chưa tìm được nhà thầu.
Cần đẩy nhanh tiến độ nhà máy đốt rác công suất 300 tấn mỗi ngày
Trong khi bãi rác cũ tiếp tục gánh lượng rác ngày một lớn, công trình Nhà máy xử lý chất thải rắn Sầm Sơn tại phường Nam Sầm Sơn vẫn chưa thành hình rõ nét.
Dự án này được khởi công ngày 24/3 và được xem là công trình trọng điểm nhằm giải quyết bài toán rác thải cho thành phố biển. Tuy nhiên, theo ghi nhận của phóng viên đến thời điểm hiện tại, trên công trường chỉ có ít công nhân làm việc, khu đất dự án mới được san lấp mặt bằng và thi công phần móng nhà điều hành.
Hiện trạng thực hiện nhà máy xử lý rác thải tại phường Nam Sầm Sơn.
Ông Bùi Ngọc Thành, Trưởng phòng Kinh tế - Đô thị UBND phường Nam Sầm Sơn, cho biết, đây là dự án có ý nghĩa cấp thiết đối với công tác bảo vệ môi trường địa phương.
"UBND tỉnh thường xuyên đôn đốc tiến độ. Trên công trường đã lắp đặt 4 camera để giám sát thi công, hằng tuần địa phương phải báo cáo tiến độ về tỉnh. Tuy nhiên, thực tế dự án vẫn đang chậm so với yêu cầu đặt ra", ông Thành nói.
Dự án mới ở bước san nền và thi công móng nhà điều hành.
Theo tìm hiểu, dự án đã được UBND tỉnh Thanh Hóa chấp thuận chủ trương đầu tư từ năm 2020 và từng đặt mục tiêu đưa vào hoạt động từ năm 2021. Tuy nhiên, do vướng mắc các thủ tục liên quan đến đất đai, dự án kéo dài nhiều năm và chỉ được giao đất vào tháng 12/2025.
Dự án do Công ty TNHH Hai thành viên Môi trường Nam Thành phố làm chủ đầu tư, có tổng vốn hơn 242 tỷ đồng, diện tích gần 6,9 ha và thời gian hoạt động 50 năm.
Khi hoàn thành, nhà máy sẽ được lắp đặt hai lò đốt sử dụng công nghệ BD-Anpha 6000, công suất mỗi lò 6 tấn một giờ, tương đương khả năng xử lý khoảng 300 tấn rác mỗi ngày đêm.
Theo quy hoạch, đây sẽ là cơ sở tiếp nhận và xử lý toàn bộ rác thải sinh hoạt phát sinh tại các phường Sầm Sơn, Nam Sầm Sơn cùng nhiều địa phương lân cận.
Ông Lê Văn Hoàng, Phó giám đốc Công ty TNHH Hai thành viên Môi trường Nam Thành phố, cho biết, nhà thầu đang tập trung thi công đồng loạt các hạng mục như san nền, nhà điều hành, tuyến đường nội bộ, hồ điều hòa và khu nhà xưởng xử lý rác.
Thanh Hóa đẩy nhanh xây dựng khu tái định cư cho hơn 2.300 hộ dân nhường đất làm đường sắt cao tốcĐỌC NGAY"Khó khăn lớn nhất hiện nay là thi công phần móng. Dự kiến trong tháng 6 và 7 sẽ hoàn thành hạng mục này, sau đó bộ phận cơ khí sẽ đưa thiết bị về lắp đặt. Chúng tôi cam kết với UBND tỉnh hoàn thành các hạng mục chính và tiếp nhận rác để vận hành thử vào cuối tháng 9/2026", ông Hoàng nói.
Nếu hoàn thành đúng cam kết, nhà máy sẽ trở thành lời giải cho bài toán xử lý rác thải ở Sầm Sơn. Tuy nhiên, trong thời gian chờ đợi, bãi rác đã quá tải vẫn phải tiếp tục "gồng mình" tiếp nhận hàng trăm tấn rác mỗi ngày.
