Những chuyện khó nói, gửi qua mã QR
Có những chuyện liên quan đến tiền lương, chế độ thai sản hay khó khăn gia đình, nữ công nhân muốn được tư vấn nhưng không biết hỏi ai, hoặc ngại nói trước nhiều người.
Đó là vấn đề được chị Nguyễn Thị Thanh Xuân, Phó Ban nữ công Công đoàn cơ sở Công ty Giày Rieker Việt Nam, chia sẻ tại buổi tọa đàm về chuyển đổi số trong hoạt động nữ công do Liên đoàn Lao động thành phố Đà Nẵng tổ chức chiều 19/10, nhân kỷ niệm Ngày Phụ nữ Việt Nam.
Chị Nguyễn Thị Thanh Xuân, Phó Ban nữ công Công đoàn cơ sở Công ty Giày Rieker Việt Nam, chia sẻ về việc tiếp nhận kiến nghị của nữ công nhân qua mã QR.
Theo chị Xuân, Rieker có 11.880 lao động tại Đà Nẵng và Quảng Ngãi, gần 88% là nữ. Phần lớn chị em làm việc trên dây chuyền sản xuất, hết giờ lại tất bật chuyện gia đình, chăm sóc con nhỏ.
Với những vấn đề như sức khỏe sinh sản, thai sản hay bạo lực gia đình, không phải ai cũng sẵn sàng tìm gặp cán bộ công đoàn để chia sẻ.
Để chị em có thêm cách lên tiếng, công đoàn công ty đang triển khai kênh tiếp nhận kiến nghị qua mã QR. Thay vì phải gặp trực tiếp, nữ công nhân có thể gửi những thắc mắc về tiền lương, chế độ thai sản hoặc khó khăn riêng tư bằng điện thoại.
Thông tin gửi đến sẽ được Ban Nữ công và Ban Kiểm tra công đoàn tiếp nhận, phân loại để hướng dẫn hoặc chuyển bộ phận có trách nhiệm giải quyết.
Trước đó, 355 tổ, bộ phận công đoàn của Rieker đều đã có nhóm Zalo riêng. Qua các nhóm này, công nhân có thể nhận thông tin về chế độ, chính sách và hoạt động công đoàn mà không phải chờ đến những buổi sinh hoạt tập trung.
Tuy nhiên, theo chị Xuân, điều quan trọng không chỉ là tạo thêm một kênh tiếp nhận thông tin mà còn phải bảo vệ người phản ánh.
Đại diện các công đoàn cơ sở trao đổi về những khó khăn khi đưa công nghệ đến gần nữ công nhân tại buổi tọa đàm chiều 19/10.
Những chuyện liên quan đến đời sống riêng tư, mâu thuẫn gia đình hay quyền lợi tại nơi làm việc cần được giữ bí mật danh tính. Cán bộ công đoàn khi trả lời cũng phải kiểm tra kỹ quy định, không hướng dẫn sai hoặc hứa hẹn những việc vượt thẩm quyền.
Kênh tiếp nhận qua mã QR hiện vẫn trong quá trình triển khai, chưa có số liệu đánh giá hiệu quả. Công đoàn công ty tiếp tục duy trì hộp thư góp ý và gặp gỡ công nhân tại tổ sản xuất, để những người chưa quen sử dụng điện thoại vẫn có nơi phản ánh.
Biết quyền lợi của mình ngay trên chiếc điện thoại
Bà Trần Thị Mỹ Hạnh, Ủy viên Ban Chấp hành Công đoàn cơ sở Công ty TNHH MTV Yuri ABC Đà Nẵng, cho biết lao động nữ chiếm 85% tổng số lao động của công ty. Tuy nhiên, một bộ phận công nhân lớn tuổi vẫn còn lúng túng khi quét mã QR, sử dụng ứng dụng hoặc tìm kiếm thông tin trên mạng.
Theo bà, muốn đưa công nghệ đến gần người lao động, trước hết phải hướng dẫn chị em từ những thao tác đơn giản, dễ hiểu, dễ thực hiện.
Bà Trần Thị Mỹ Hạnh, Ủy viên Ban Chấp hành Công đoàn cơ sở Công ty TNHH MTV Yuri ABC Đà Nẵng, đề xuất mô hình "Tổ công đoàn số" tại các chuyền sản xuất.
Từ thực tế đó, bà đề xuất xây dựng mô hình "Tổ công đoàn số" ngay tại các chuyền sản xuất. Những công nhân trẻ, quen sử dụng điện thoại sẽ hướng dẫn đồng nghiệp lớn tuổi cách quét mã, sử dụng ứng dụng và tra cứu chế độ bảo hiểm.
Việc hướng dẫn có thể thực hiện ngay tại nơi làm việc, phù hợp với thời gian của công nhân, thay vì tổ chức những buổi tập huấn dài mà không phải ai cũng tham gia được.
Bà Trần Thị Thu Hồng, Giám đốc Bảo hiểm xã hội cơ sở Bàn Thạch, chia sẻ cách người lao động sử dụng ứng dụng VssID để kiểm tra quá trình tham gia bảo hiểm xã hội.
Trong khi đó, bà Trần Thị Thu Hồng, Giám đốc Bảo hiểm xã hội cơ sở Bàn Thạch, Trưởng Ban Nữ công - Đời sống Công đoàn cơ sở Bảo hiểm xã hội thành phố Đà Nẵng, đề cập từ những quyền lợi rất gần với nữ công nhân.
Chẳng hạn, một người lao động muốn biết doanh nghiệp đã đóng bảo hiểm xã hội cho mình đến tháng nào, quá trình tham gia có bị gián đoạn hay không, có thể kiểm tra trên ứng dụng VssID.
Ứng dụng này giúp người lao động tra cứu thông tin tham gia bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế, bảo hiểm thất nghiệp. Nếu phát hiện thông tin chưa chính xác, chị em có thể đề nghị cơ quan có trách nhiệm kiểm tra, điều chỉnh trước khi làm thủ tục hưởng chế độ.
Nhưng để sử dụng được những tiện ích ấy, người lao động cần có người hướng dẫn, nhất là những công nhân chưa quen thao tác trên điện thoại.
Bà Hạnh cũng lưu ý việc hướng dẫn sử dụng công nghệ phải đi cùng kỹ năng tự bảo vệ mình. Công nhân cần biết nhận diện đường link giả mạo, giữ bí mật tài khoản và tuyệt đối không cung cấp mã OTP cho người lạ.
Bởi nếu thiếu kỹ năng, chiếc điện thoại vốn giúp chị em tiếp cận thông tin, bảo vệ quyền lợi cũng có thể trở thành nơi kẻ gian lợi dụng để lừa đảo.
Ông Lê Văn Đại, Phó Chủ tịch Thường trực Liên đoàn Lao động thành phố Đà Nẵng, nhấn mạnh trách nhiệm tiếp nhận, giải quyết kiến nghị và bảo vệ thông tin cá nhân của nữ đoàn viên.
Trao đổi tại tọa đàm, ông Lê Văn Đại, Phó Chủ tịch Thường trực Liên đoàn Lao động thành phố Đà Nẵng, cho rằng hoạt động nữ công cần đổi mới cách tiếp cận, nhất là với những nữ công nhân làm việc theo ca, khó tham gia các hoạt động tập trung.
Theo ông Đại, các cấp công đoàn cần tăng cường ứng dụng công nghệ để tư vấn chính sách thai sản, bảo hiểm xã hội, tiếp nhận những phản ánh về việc làm, thu nhập và đời sống của nữ đoàn viên.
Những kiến nghị của người lao động cần được xử lý kịp thời, đúng thẩm quyền, đồng thời bảo đảm bí mật thông tin cá nhân, nhất là với các vấn đề nhạy cảm.
Cùng với mở rộng các kênh trực tuyến, công đoàn phải giúp nữ công nhân nâng cao kỹ năng số, nhận diện lừa đảo và biết cách tự bảo vệ thông tin của mình khi sử dụng công nghệ.
