Danh hiệu "Gia đình văn hóa" không chỉ là sự ghi nhận đối với những gia đình có đời sống hòa thuận, tiến bộ mà còn gắn với trách nhiệm chấp hành pháp luật, xây dựng môi trường sống văn minh và tích cực tham gia các hoạt động cộng đồng.
Theo quy định mới, khung tiêu chuẩn xét tặng danh hiệu này được cụ thể hóa với nhiều yêu cầu gắn với đời sống thực tế của mỗi gia đình.

Ảnh minh họa
Theo Cổng thông tin Chính Phủ, Phó Thủ tướng Chính phủ Phạm Thị Thanh Trà vừa ký ban hành Nghị định 375/2026/NĐ-CP về Sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định số 86/2023/NĐ-CP ngày 07 tháng 12 năm 2023 của Chính phủ quy định về khung tiêu chuẩn và trình tự, thủ tục, hồ sơ xét tặng danh hiệu "Gia đình văn hóa","Thôn, tổ dân phố văn hóa", "Xã, phường, thị trấn tiêu biểu".
Những tiêu chuẩn xét tặng danh hiệu "Gia đình văn hóa"1. Gương mẫu chấp hành tốt chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước;
2. Tích cực tham gia các phong trào thi đua lao động, sản xuất, học tập, bảo vệ an ninh, trật tự, an toàn xã hội của địa phương;
3. Gia đình no ấm, tiến bộ, hạnh phúc, văn minh; thường xuyên gắn bó, đoàn kết, tương trợ, giúp đỡ trong cộng đồng.
Mỗi tiêu chuẩn đều có khung tiêu chuẩn riêng, cụ thể như sau:
Gương mẫu chấp hành tốt chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nướcVới tiêu chuẩn Gương mẫu chấp hành tốt chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước; gia đình phải đáp ứng 4 khung tiêu chuẩn cụ thể:
Các thành viên trong gia đình chấp hành chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước và thực hiện đầy đủ nghĩa vụ công dân theo quy định.
Thực hiện nếp sống văn minh trong việc cưới, việc tang và lễ hội theo quy định.
Bảo đảm an ninh, trật tự, phòng cháy, chữa cháy theo quy định.
Không gây tiếng ồn, độ rung vượt mức cho phép theo quy chuẩn kỹ thuật môi trường.
Chung sức thi đua - Xây dựng quê hươngTham gia các hoạt động bảo vệ, phát huy giá trị di sản văn hóa, cảnh quan văn hóa phù hợp với điều kiện thực tế của địa phương.
Tham gia các hoạt động bảo vệ cảnh quan thiên nhiên và môi trường phù hợp với điều kiện thực tế của địa phương.
Tham gia các phong trào từ thiện, nhân đạo, đền ơn đáp nghĩa; khuyến học, khuyến tài và xây dựng gia đình học tập.
Có thành viên tham gia các hoạt động học tập, nâng cao hiểu biết về chuyển đổi số, kỹ năng số và sử dụng nền tảng, dịch vụ số phù hợp.
Tham gia các hoạt động sinh hoạt cộng đồng; các phong trào thi đua nhằm phát triển kinh tế, văn hóa - xã hội và các phong trào, hoạt động bảo vệ an ninh, trật tự, an toàn xã hội tại địa phương.
Gia đình hạnh phúc – Cộng đồng nghĩa tìnhCác thành viên trong gia đình có ứng xử tôn trọng, bình đẳng, yêu thương, chia sẻ, phù hợp với Bộ tiêu chí ứng xử trong gia đình.
Chấp hành quy định của pháp luật và thực hiện các chính sách của Nhà nước về dân số, hôn nhân và gia đình.
Thực hiện tốt các mục tiêu về bình đẳng giới, phòng, chống bạo lực gia đình bạo lực trên cơ sở giới.
Hộ gia đình có công trình vệ sinh, nơi tắm, thiết bị chứa nước hoặc hình thức tương tự hợp vệ sinh; thực hiện phân loại chất thải rắn sinh hoạt tại nguồn theo quy định; giữ gìn vệ sinh môi trường xung quanh nơi ở, xây dựng không gian sống sáng - xanh - sạch - đẹp phù hợp với loại hình nhà ở và điều kiện thực tế.
Tương trợ, giúp đỡ mọi người trong cộng đồng khi khó khăn, hoạn nạn.
Gia đình duy trì việc tập luyện thể dục, thể thao phù hợp với độ tuổi, tình trạng sức khỏe và điều kiện thực tế của các thành viên.
Những tiêu chuẩn mới không chỉ hướng đến việc ghi nhận một danh hiệu, mà còn góp phần định hình các giá trị gia đình văn minh, hạnh phúc, trách nhiệm và gắn kết với cộng đồng, qua đó xây dựng đời sống văn hóa ngày càng thực chất, phù hợp với yêu cầu của xã hội hiện đại.
Trúc Chi (t/h)