Nam thanh niên 31 tuổi, họ Trương được đưa vào phòng cấp cứu Bệnh viện Nhân dân số 1 Hàng Châu (Trung Quốc) trong tình trạng toàn thân tím tái, nhịp thở đứt quãng.
Bác sĩ Zhao Xue, Phó trưởng Khoa cấp cứu, người trực tiếp tiếp nhận ca bệnh cho biết, hàm lượng methemoglobin - một loại huyết sắc tố trong máu của anh Trương cao gấp 20 lần mức bình thường.
Máu của anh không còn khả năng chở oxy, đẩy cơ thể vào tình trạng "ngạt thở nội bào" cấp tính. Thông qua vài xét nghiệm khác, anh được chẩn đoán bị ngộ độc nitrit cấp tính dẫn tới nguy hiểm tính mạng.
"Thủ phạm" không hề xa lạ mà ẩn mình ngay trong bát rau củ muối (còn gọi dưa muối) chua trên mâm cơm.

Ảnh minh họa.
Mọi chuyện bắt đầu khi anh Trương cảm thấy cơ thể nặng nề vì tiệc tùng quá độ. Vì muốn giảm cân nhanh chóng, anh quyết định thực hiện chế độ ăn "thanh lọc" cực đoan: Ăn rau cải muối chua ba bữa mỗi ngày, thậm chí anh còn uống cả nước dưa muối.
Cơn ác mộng ập đến chỉ 4 giờ sau bữa trưa cuối cùng. Những cơn buồn nôn ban đầu bị anh chủ quan bỏ qua cho đến khi mồ hôi lạnh toát ra như tắm, và sắc tím bắt đầu lan dần từ đầu ngón tay lên đôi môi. Nếu không được đưa đến bệnh viện kịp thời, anh có thể đã mất mạng.
May mắn sống sót sau 2 ngày điều trị tích cực, anh Trương học được một bài học đắt giá: Rau củ tốt cho sức khỏe nhưng còn phụ thuộc vào cách chế biến, lượng ăn, sự kết hợp thực phẩm khi ăn uống. Nếu mắc sai lầm, nó hoàn toàn có thể gây ngộ độc, bệnh tật nguy hiểm.
Bác sĩ cảnh báo 3 món dễ gây ngộ độc
Bác sĩ Zhao Xue chia sẻ thêm, trường hợp ngộ độc nitrit do thực phẩm như trên không hề hiếm gặp. Ông cũng nhắc nhở 3 món dễ gây ngộ độc nitrit, suy gan và thận - nhất là nếu chúng ta ăn nhiều hoặc ăn khi chúng bị hư hại, không đảm bảo vệ sinh:
- Rau củ muối chua (nhất là muối xổi hoặc chín quá kỹ dẫn tới hư hại).
- Rau xanh đã nấu chín để qua đêm (ngay cả khi bảo quản trong tủ lạnh).
- Các loại thịt chế biến sẵn
Bác sĩ Zhao cho biết việc sử dụng rau củ muối chua như dạng đồ ăn kèm rất phổ biến nhưng không phải ai cũng biết trong quá trình muối chua hay lên men sẽ hình thành nitrit. Nitrat hoặc nitrit cũng được thêm vào thịt với mục đích bảo quản tốt hơn.
Tương tự, hàm lượng nitrat có trong các loại rau xanh khá nhiều, nếu nấu xong để quá lâu, vi khuẩn phân hủy, lượng nitrat sẽ lại tạo thành nitrit. Trong khi bạn có bảo quản trong tủ lạnh hay sau đó đun nóng lại cũng không thể khử được.
Mặc dù chất này có thể mang lại cho thực phẩm hương vị độc đáo, nhưng ăn quá nhiều có thể gây ra tình trạng thiếu oxy trong các mô cơ thể và dẫn đến một loạt các triệu chứng ngộ độc như mệt mỏi, buồn nôn, tím tái, bồn chồn, hôn mê, suy gan thận, thậm chí tử vong.
Khi hấp thụ nitrit hay nitrat với lượng nhiều hoặc tích tụ lâu ngày có thể gây ra các vấn đề sức khỏe bao gồm rối loạn tiêu hóa, suy giảm miễn dịch, ngộ độc, tăng nguy cơ mắc tiểu đường, tim mạch, ung thư, thậm chí dẫn tới tử vong.
Những điều cần biết để sử dụng thực phẩm muối chua an toàn
Không nên muối chua, ngâm rau củ quả trong lọ nhựa, inox kém chất lượng
Nhiều loại quả chua như mơ, sấu, dâu thường được ngâm đường thành siro pha nước giải khát giải nhiệt mùa hè. Ngoài ra, các món muối chua từ cải bẹ, cải thảo, măng, cà… cũng là món phổ biến trong bữa cơm hàng ngày của mỗi gia đình.
Tuy nhiên, việc bảo quản thực phẩm trong lọ nhựa hoặc inox không đảm bảo an toàn, có thể gây ra nhiều tác hại với sức khỏe. Thay vào đó, hãy lựa chọn bình thủy tinh có chất lượng để đảm bảo an toàn và nên tiệt trùng dụng cụ muối chua trong nước sôi trước khi đựng thực phẩm.
Không nên ăn đồ muối chua thường xuyên

Ảnh minh họa.
Ăn quá nhiều dưa muối dễ gây kích thích dạ dày làm tăng acid, gây trầm trọng các triệu chứng trào ngược dạ dày thực quản, thậm chí là viêm loét dạ dày. Ngoài ra, đối tượng cần hạn chế ăn mặn như người có tiền sử về bệnh tim mạch, tăng huyết áp, bệnh về thận nên hạn chế đồ muối chua để có thể kiểm soát lượng muối trong chế độ ăn hàng ngày.
Đặc biệt cần lưu ý không dùng rau muối thay thế rau tươi trong chế độ ăn hằng ngày.
Không ăn dưa muối khi còn màu xanh, có vị cay hăng
Hầu hết thức ăn chế biến qua các khâu lên men như cá muối, dưa muối, nước mắm đều có thể chứa nitrosamine. Hàm lượng nitrit sẽ giảm đi và mất hẳn khi dưa đã chua vàng. Do đó, bạn nên ăn dưa, cà được muối nén, muối nước đủ thời gian; hạn chế ăn khi nguyên liệu muối còn xanh, có vị cay hăng.
Minh Hoa (t/h)